Cando se fala de intelixencia artificial no ámbito empresarial, a conversación adoita saltar directamente aos algoritmos: que modelo empregar, que ferramenta escoller ou que provedor contratar. Porén, a experiencia de quen xa percorreu este camiño demostra algo diferente: o éxito dun proxecto de IA depende moito menos do algoritmo en si que de tres elementos previos que poucas veces ocupan o centro do debate: os datos, os procesos e as persoas.
O dato como punto de partida, non como anécdota
Ningún sistema de intelixencia artificial pode xerar valor se se alimenta de información incompleta, dispersa ou de baixa calidade. Antes de formular que tecnoloxía incorporar, convén facerse unha pregunta máis básica: que datos xera a empresa na súa actividade diaria? Onde se almacenan? Están estruturados de maneira que poidan analizarse ou atópanse repartidos entre follas de cálculo, correos electrónicos e aplicacións que non se comunican entre si?
Moitas pequenas e medianas empresas descobren, ao iniciar un proxecto de dixitalización, que o seu maior obstáculo non é tecnolóxico, senón organizativo: a información existe, pero non está dispoñible nun formato útil. Ordenar esta base —centralizar o dato, definir quen o introduce e como se mantén actualizado— non é un paso previo prescindible, senón a condición que determina se calquera iniciativa posterior terá sentido.
Procesos claros antes que ferramentas sofisticadas
A segunda condición ten que ver cos procesos internos. A intelixencia artificial, como calquera outra tecnoloxía, automatiza e amplifica o que xa existe. Se un proceso é ineficiente, confuso ou depende en exceso do criterio persoal de quen o executa, introducir unha ferramenta de IA non o solucionará por si soa; no peor dos casos, pode consolidar esas ineficiencias a maior escala e con menor capacidade de supervisión humana.
Por iso, resulta razoable que calquera empresa que valore incorporar estas tecnoloxías dedique tempo a revisar e documentar os seus procesos clave antes de buscar a solución tecnolóxica. Preguntas como que pasos segue unha tarefa, quen intervén en cada fase ou que decisións se repiten con frecuencia axudan a identificar onde a automatización ou a análise de datos poden achegar un valor real e onde, simplemente, non son a resposta axeitada.
As persoas, factor determinante do resultado
O terceiro elemento, e quizais o máis decisivo, é o das persoas. A introdución de tecnoloxía nunha organización non supón só un cambio de ferramentas, senón tamén un cambio na forma de traballar dos equipos. Sen a implicación de quen utilizará estes sistemas no seu día a día, calquera proxecto corre o risco de quedar só sobre o papel.
Isto implica, por unha banda, dedicar tempo a explicar o propósito do cambio e os beneficios que se espera obter e, por outra, ofrecer a formación necesaria para que os equipos se sintan capacitados para traballar coas novas ferramentas. Tamén implica xestionar as resistencias de maneira natural: é habitual que a incorporación da IA xere dúbidas ou certa inquietude sobre o futuro de determinadas tarefas, e abordar esas preocupacións de forma aberta facilita unha adopción máis sólida e duradeira.
Unha secuencia, non unha lista de requisitos
Datos, procesos e persoas non son tres recadros que marcar antes de “chegar ao interesante”. Son, en realidade, a base sobre a que se sostén calquera proxecto de intelixencia artificial con posibilidades reais de xerar valor. As empresas que dedican tempo a esta fase previa —aínda que non produza resultados visibles de inmediato— adoitan estar mellor posicionadas para aproveitar posteriormente as oportunidades que ofrece esta tecnoloxía, evitando investimentos que non chegan a materializarse en melloras tanxibles.
En definitiva, a pregunta non debería ser unicamente “que algoritmo necesito?”, senón “está a miña empresa preparada, en termos de datos, procesos e persoas, para que ese algoritmo funcione?”. Responder primeiro a esta segunda cuestión adoita marcar a diferenza entre un proxecto de IA que transforma a organización e outro que queda nunha promesa incumprida.
Entón, como me pode axudar a Oficina Económica de Galicia no ámbito de OPERACIÓNS?
O ámbito de apoio e asesoramento en Operacións da Oficina Económica de Galicia está deseñado para apoiar a túa empresa nas súas distintas áreas de actividade, proporcionándoche solucións áxiles e personalizadas adaptadas ás túas necesidades específicas. Así, os expertos que participan no programa traballarán de preto coa túa empresa para analizar as túas operacións, identificar áreas de mellora e deseñar estratexias eficaces de implementación. Solicita o teu asesoramento gratuíto.